Miasta

Ważniejsze miasta Bornholmu.

Rønne

Największe miasto na wyspie, nazywane stolicą Bornholmu. Stanowi centrum administracyjno-kulturalne, a zarazem największe skupisko mieszkańców - panuje tutaj stosunkowo duży tłok w porównaniu z mniejszymi, kameralnymi miasteczkami. Mimo to warto je zobaczyć, jest wręcz obowiązkowym punktem na mapie zwiedzania dla każdego turysty.

Rynek miasta (Store Torv) tętni życiem, to miejsce pełne sklepów, restauracji i kawiarni, a w sezonie wakacyjnym odbywają się tu także festyny oraz koncerty. Tak więc zazwyczaj jest gwarno, tłoczno i wesoło. Wizyta tutaj to także znakomita okazja do skosztowania słynnych bornholmskich lodów Krolle Bolle.

Jeśli zatęsknimy za ciszą - wystarczy przespacerować się kawałek dalej od rynku, w głąb wąskich, krętych i malowniczych uliczek, aby poczuć zupełnie inną atmosferę. Tutaj odkrywamy ciche i spokojne oblicze miasteczka, możemy obejrzeć m.in. najmniejszy domek w Rønne, kościół Św. Mikołaja i wiele innych, ciekawych miejsc.

Warto również zajrzeć do Muzeum Bornholmu, które posiada w swoich zbiorach bardzo interesujące eksponaty. Pracuje tutaj Polka, która chętnie oprowadza wycieczki rodaków, opowiadając im historie związane z muzealnymi ciekawostkami.

W pobliżu portu stoi stary budynek z charakterystycznymi kominami, który kiedyś służył jako kuźnia. Do dnia dzisiejszego od czasu do czasu organizowane są tutaj dla turystów pokazy rzemiosła.

W Rønne znajduje się też największe na wyspie centrum informacji turystycznej. Warto się tam udać i pobrać broszury informacyjne, również w języku polskim.

Okolice Rønne

W pobliżu Rønne znajduje się kilka ciekawych miejsc, które również warto odwiedzić, m.in.:

• Nyker leży w odległości zaledwie 6 km od Rønne. Jest to niewielka miejscowość, w której najważniejszą atrakcją jest najmniejszy na wyspie kościół-rotunda, jeden z czterech budowli tego typu na Bornholm. Każdy z tych kościołów w pewien sposób różni się od pozostałych. Nykirke nie ma charakterystycznych bocznych przypór i jest mniejszy od pozostałych kościołów
• Nylars - tutaj także głównym punktem zwiedzania jest kościół Nylars Kirke, najlepiej zachowana rotunda. W jej wnętrzu podziwiać można malowidła ścienne z XIII wieku
• w pobliżu Rønne znajduje się także pole golfowe, oddalone o ok. 3 km od miasta. Ta informacja ucieszy zapewne fanów tego sportu

Hasle

Miasto malowniczo położone po zachodniej stronie wybrzeża wyspy. Zyskało dużą popularność wśród turystów dzięki największemu na wyspie kompleksowi wędzarni. Można tam skosztować wspaniałe, wędzone śledzie i inne ryby oraz owoce morza, przygotowane na różne sposoby. Raj dla podniebienia!

W wędzarniach można także "podejrzeć" jak przebiega proces wędzenia ryb, oprócz tego można również zobaczyć wystawę poświęconą bornholmskiemu rybołówstwu.

Ciekawym miejscem w Hasle jest port - dawniej typowo rybacki, jednak z czasem jego funkcja się zmieniła. Teraz cumują w nim łodzie turystyczne i luksusowe jachty z różnych zakątków świata.

Cała zabudowa miasteczka jest charakterystyczna i bardzo podobna do architektury w innych miejscach na wyspie. Turystów urzekają wąskie, kręte uliczki oraz małe, kolorowe domki po obu ich stronach. Mieszkańcy ozdabiają je dodatkowo, ustawiając w oknach różnego rodzaju drobiazgi oraz kwiaty. Stanowi to miły akcent, podkreślający specyfikę wyspy, życzliwość i przyjazne nastawienie do turystów.

Przez Hasle przebiega chyba najbardziej malownicza ścieżka rowerowa. Rozpoczyna się ona w Rønne, a kończy na północnym krańcu wyspy w miejscowościach Allinge-Sandvig. Fragment ścieżki prowadzi nas wzdłuż morskiego wybrzeża i jest to odcinek momentami trudny do pokonania - dlatego stanowi tym większą frajdę dla zapalonych miłośników dwóch kółek oraz piękna tamtejszej nadmorskiej aury.

Okolice Hasle

Okolice Hasle najlepiej zwiedzać w czasie rowerowych wypraw. Ścieżka rowerowa z Rønne prowadzi przez Hasle i dalej aż do Allinge-Sandvig. Po drodze odwiedzić można małe, nadmorskie miejscowości Helligpeder i Teglkas, które wyglądają tak, jakby czas się w nich zatrzymał. Ciekawym miejscem jest również Jons Kapel, czyli kaplica Jona - wysoka, granitowa skała, z której mnich Jon nawracał pogańskich Bornholmczyków na chrześcijaństwo. Do Jons Kapel można dotrzeć wyłącznie pieszo, rower należy zostawić przy parkingu Ensegard. Dalej ścieżka prowadzi lasem, aż do ruin średniowiecznego zamku Hammershus.

Allinge-Sandvig

To dwa połączone ze sobą miasteczka, tworzące największe na wyspie centrum turystyczne. Wprawdzie nie ma tutaj szerokich i piaszczystych plaż, ale jest coś, co przyciąga w to miejsce co roku rzesze turystów... To nieodparty urok malowniczych klifów, opadających pionowo w głęboki granat Morza Bałtyckiego, niesamowity widok... To także piękne wrzosowiska pokrywające masyw Hammeren, które komponują się idealnie z tłem morza, tworząc niezapomniany obraz... Poza tym wiele innych, niepowtarzalnych krajobrazów, które na długo pozostają w pamięci.

W Allinge co roku odbywa się festiwal Jazzowy. Wówczas z każdego zakątka miasta rozbrzmiewają dźwięki muzyki jazzowej, koncerty odbywają się też w wielu miejscowych restauracjach, a nawet na pokładach niewielkich łodzi turystycznych.

Z Sandvig możemy wybrać się na spacer pieszą ścieżką, która prowadzi wokół półwyspu Hammeren. Po drodze okazja do obejrzenia 2 latarni morskich (Hammerode Fyr i Hammer Fyr) oraz ruin dawnej kaplicy rybackiej - Salomons Kapel.

Jeśli chcemy zobaczyć oddalony o ok. 18 km od Bornholmu archipelag wysp Ertholmene - skorzystajmy z rejsów turystycznych w Allinge. W sezonie letnim odbywają się one codziennie. Największe wyspy archipelagu udostępniono zwiedzającym - obejrzeć tam można dawne zabudowania wojskowe, więzienie oraz stanowiska bojowe.

Okolice Allinge-Sandivg

Północna część wyspy charakteryzuje się kamienistym wybrzeżem, jednak w Sandvig jest niewielka, piaszczysta plaża. Zaraz obok jest wejście na ścieżkę spacerową, biegnącą wokół masywu Hammeren.

Pomiędzy dwoma miejscowościami Allinge i Sandvig znajduje się miejsce, gdzie obejrzeć można jeden z największych w Danii zespół malowideł naskalnych - Madsebakke Helleristninger. Malowidła pochodzą z epoki brązu i przedstawiają głównie rysunki łodzi i stóp. Nie do końca odkryto jednak ich znaczenie.

Gudhjem

Miasto artystów i miejsce pełne uroku oraz niesamowitej atmosfery, w sezonie najbardziej oblegane przez tłumy turystów. Piękny widok na Gudhejm rozciąga się z góry Bokul - warto tam wejść (50 m n.p.m.), by podziwiać pomarańczowe dachy domów odcinające się wyraziście na tle błękitu nieba i granatu morza... A w oddali na horyzoncie, przy bezchmurnej pogodzie, bardzo dobrze widoczna jest wysepka Christianso.

W Gudhjem jest wiele galerii i manufaktur, gdzie przyjrzeć się można m.in. produkcji karmelków, czy tworzeniu pięknych przedmiotów ze szkła.

Jeśli pragniemy zasmakować wszystkich lokalnych produktów spożywczych wytwarzanych na Bornholmie - w Gudhejm mamy okazję zrobić to "za jednym zamachem". W specjalnym starym wiatraku utworzono bowiem miejsce, w którym zgromadzono wszelkie miejscowe specjały. Można tam więc kupić lub spróbować m.in. "tutejszą" musztardę, bornholmskie wino, ciastka, oczywiście ryby wędzone, miód i wiele innych smakołyków.

W Gudhjem jest również wędzarnia ryb, gdzie oprócz tradycyjnej wędzonej ryby skosztować można również śledzia pod różnymi postaciami, serwowanego w formie szwedzkiego stołu.

W sezonie letnim organizowane są z Gudhjem rejsy na wyspę Christianso (archipelag Ertholmene).

Okolice Gudhjem

• Osterlars to miejscowość oddalona o ok. 3 km od Gudhjem, znajduje się tutaj największy na wyspie kościół-rotunda. Niedaleko kościoła mieści się Centrum Średniowiecza, gdzie można się na chwilę przenieść w czasy wieków średnich, zobaczyć jak wyglądało ówczesne codzienne życie i obyczaje
• Melsted - miejsce, gdzie można skorzystać z piaszczystej plaży. Miejscowość ta stanowi także początek szlaku pieszego, prowadzącego do niewielkiego wodospadu Stavehol. W Melsted utworzono Melstedgard Landbrugsmusem, czyli swego rodzaju Muzeum Rolnictwa, gdzie można nie tylko zobaczyć stare narzędzia i maszyny rolnicze, ale także wziąć udział w wielu pokazach oraz w organizowanych sezonowo zajęciach (np. przygotowywanie konfitur, pieczenie chleba itp.)

Svaneke

Miasto Danii, które jest wysunięte najdalej na wschód. Do dnia dzisiejszego stoją tutaj zabudowania z XVI i XVII wieku, dzięki temu Svaneke otrzymało w roku 1975 nagrodę - Europejski Złoty Medal za zachowanie dawnego charakteru miasteczka.

W Svaneke znajduje się jedyna na wyspie pięciokominowa wędzarnia. Można tam delektować się nie tylko wspaniałym smakiem i aromatem pysznej ryby, ale również pięknymi widokami - wędzarnia mieści się bowiem bezpośrednio nad brzegiem morza. Gdy apetyt na rybę i malownicze pejzaże jest już zaspokojony, możemy jeszcze poczuć ochotę na... łyk wyśmienitego piwa. Browar na rynku w Svaneke z pewnością spełni nasze oczekiwania w tym względzie. Można tutaj na miejscu zakupić ten napój i od razu skonsumować lub też wybrać formę "na wynos" (przyda się na później lub jako lokalna, pyszna "pamiątka z podróży" dla rodziny;).

Obok browaru ma swoją siedzibę wytwórnia cukierków. Można przyjrzeć się całemu procesowi powstawania kolorowych landrynek, skosztować je oraz zakupić na pamiątkę do domu - ich smak z pewnością będzie przypominał wakacje na wyspie.

W dawnych zabudowaniach portowych utworzono wytwórnię karmelków - tam również można zakupić te słodycze i przyjrzeć się jak powstają.

Na rynku w Svaneke w sezonie letnim organizowany jest targ, gdzie zakupić można wiele ciekawych rzeczy, m.in. bornholmski ser pleśniowy, stare przedmioty, ubrania, kwiaty i wiele innych. Miłośnicy tego typu atrakcji z pewnością będą tu mieli raj dla siebie, bowiem oryginalnych drobiazgów jest tam całe mnóstwo.

Okolice Svaneke

Jednym z najciekawszych miejsc nie tylko w okolicy Svaneke, ale także na całym Bornholmie są Rajskie Pagórki, czyli Paradisbakkerne. To piękny kompleks leśny, w którym utworzono kilka szlaków pieszych dla turystów. Podczas spaceru można oglądać krajobraz polodowcowy, który powstał w wyniku ruchów tektonicznych oraz erozyjnej działalności lodowca. W ten sposób utworzone zostały charakterystyczne, przebiegające w różnych kierunkach doliny szczelinowe. Jednym z ciekawszych obiektów w lesie jest ogromny głaz narzutowy Rokkesten. Waży on ok. 35 ton, ale przy odrobinie wysiłku można go wprawić w ruch. Sprawdzają to zarówno dorośli, jak i dzieci. Trasy piesze są oznaczone trzema kolorami - trasa żółta, czerwona i niebieska.

Arsdale to niewielka, rybacka miejscowość znana głównie z tego, że znajduje się w niej ogromny wiatrak typu holenderskiego - jest to jedyny tego typu obiekt na wyspie, który wciąż działa. Utworzono w nim niewielkie muzeum.

Nexø

Niepozorne miasteczko, do którego w sezonie letnim przypływają statki pasażerskie z Polski. W odległości niecałych 3 km od Nexø zaczynają się wspaniałe, szerokie, piaszczyste plaże bornholmskie. Warto przespacerować się ścieżką poprowadzoną wzdłuż morza lub skorzystać ze ścieżki rowerowej. W samym Nexø na największą uwagę zasługuje kameralny ryneczek, gdzie w sezonie letnim odbywają się koncerty plenerowe. Miejscem, które warto zobaczyć jest z pewnością Park Motyli (Bornholms Sommerfuglepark & Tropeland). Stworzono tam specjalne, tropikalne warunki dla wspaniałych gatunków motyli i ptaków. Pełen wachlarz rozmaitych barw i kształtów fruwających wokół zwiedzających to niesamowite wrażenie. Przez chwilę można poczuć się jak w tajemniczej dżungli, pełnej egzotycznych widoków.

Ciekawą atrakcją (szczególnie dla dzieci) może być miejsce, gdzie obejrzeć można cały proces przekształcania się motyla z poczwarki w imago.

W Nexø przy porcie mieści się informacja turystyczna, w której dostępne są broszury informacyjne.

Okolice Nexø

Ok. 3 km od Nexø zaczynają się piaszczyste plaże Bornholmu. Pierwsza z miejscowości to Balka z niewielką szkółką windsurfingową, gdzie można wykupić szkolenie z instruktorem lub wypożyczyć deskę oraz piankę. Następna miejscowość to Snogebaek, gdzie znajduje się wędzarnia ryb oraz wiele rozmaitych restauracji. Jest również wytwórnia czekolady oraz sklepik, w którym można kupić koszulki, ręczniki, kubeczki i inne przedmioty w bardzo intensywnych kolorach oraz z ciekawym wzornictwem. Piaszczyste plaże ciągną się dalej przez Dueodde - jest to typowo turystyczny zakątek, pełen domków letniskowych, restauracji oraz sklepików z pamiątkami. Punktem charakterystycznym jest tutaj latarnia morska. Na jej balkon można się dostać pokonując aż 196 schodków. Jednak piękny widok z góry rekompensuje zmęczenie, które można odczuć po tej niemal dwustustopniowej wspinaczce!

Aakirkeby

Nazywane jest "miastem kwiatów" ze względu na festyn, który odbywa się w tym mieście w lipcu. Całe miasto przyozdobione jest wtedy tysiącami kolorowych kwiatów, a na rynku odbywają się festyny.

Turystów przyciąga także do Aakirkeby multimedialne centrum przyrodnicze Natur Bornholm. Jest to miejsce, gdzie dzięki specjalnej maszynie czasu można się cofnąć wstecz i zobaczyć, jak powstawał Bornholm w przeszłości. To także okazja do zapoznania się z rozmaitymi przedstawicielami bornholmskiej flory i fauny. Bogactwo gatunków roślin i zwierząt zamieszkujących wyspę jest naprawdę ogromne.

Ciekawą budowlą w Aakirkeby jest kościół Aa Kirke z charakterystyczną, podwójną wieżą. Widać ją już z daleka, kiedy jedzie się od strony Rønne.

Na rynku znajduje się oryginalna mapa ze skał tworzących skorupę Bornholmu.

To swoisty przewodnik po miejscach występowania różnych gatunków granitu na wyspie. Wskazuje konkretne obszary występowania, zaznaczone na mapie odpowiednikiem kamienia.

W Aakirkeby powstało też Muzeum Motoryzacji (Bornholms Automobilmuseum), gdzie oglądać można stare pojazdy. W tej imponującej kolekcji znajdziemy także dobrego znajomego - czyli egzemplarz Fiata 125p.

Okolice Aakirkeby

Niedaleko Aakirkeby rozpoczyna się największy na wyspie kompleks leśny - Almindingen. Najciekawsze miejsca w lesie, które obejrzeć można spacerując wyznaczonymi szlakami pieszymi, to m.in. Dolina Echa - Ekkodalen oraz ruiny dwóch średniowiecznych grodów Gamleborg i Lilleborg.

W Alimindingen znajduje się najwyższy na wyspie szczyt - Rytterknaegten, o wysokości 162 m n.p.m. Na jego szczycie znajduje się Wieża Królewska, którą wybudowano dla upamiętnienia wizyty króla Fryderyka VII na wyspie, w roku 1851.

Warto również poznać lokalną atrakcję, czyli wybrać się na wyścigi kłusaków, rozgrywane na stadionie leśnym (Travbane). Zawody odbywają się raz w tygodniu, od kwietnia do października, a w sezonie letnim nawet 2 razy. Informacje o najbliższych wyścigach można znaleźć na plakatach lub w specjalnych broszurach, które są przygotowywane dla turystów w sezonie letnim.